Problem awansu

0

Przeprowadzone przez nas badania, na których wyniki będziemy się powoływać w tym artykule, miały umożliwić poznanie poglądów pracowników naukowo-dydaktycznych i naukowych szkól wyższych na temat sposobu zatrudniania, systemu oceny oraz awansu stosowanego w uczelniach1.

Koncepcja badań wyrastała bezpośrednio z potrzeby zajęcia stanowiska w debacie toczącej się na temat zasad awansowania w szkolnictwie wyższym. Awans pracowników naukowo-dydaktycznych i naukowych od dawna był przedmiotem dyskusji w środowisku akademickim. Krytykowano formalizm zasad oraz kryteriów uzyskiwania stopni, tytułów i stanowisk. Jednocześnie broniono tych zasad i kryteriów, upatrując w nich gwarancje odpowiedniego poziomu badan i nauczania. W dyskusjach tych uzasadniano przeciwstawne stanowiska w bardzo podobny sposób. Powoływano się na dobro nauki, sprawdzone wzorce, autonomię uczelni. Argumenty te były szczególnie istotne w okresach nasilającej sie ingerencji władz w sprawy szkół wyższych w ogóle, a zwłaszcza w zasady awansowania, przede wszystkim wówczas, gdy na awans pracowników naukowych wpływały w znacznej mierze czynniki pozamerytoryczne.

Problem awansu nabiera wagi w ostatnich latach, gdy uczelnie nie tyle muszą bronić się przed ingerencją zewnętrzną, ile powinny we własnym zakresie podejmować decyzje racjonalne z punktu widzenia naukowego, a także sprzyjające wykorzystaniu potencjału intelektualnego kadry naukowej.

Jak uczelnie rozwiązują ten problem, wskazują zjawiska obserwowane po 1990 r., kiedy to ustawowo zlikwidowano stanowisko docenta, zastępując je stanowiskiem profesora nadzwyczajnego, na które powołuje rektor. W zamyśle miało to przyspieszyć awans pracowników naukowych ze stopniem doktora habilitowanego. Stosunek do tego rozstrzygnięcia ustawowego był zróżnicowany, część uczelni uznała je za trafne i hojnie przydzielała stanowiska profesorskie, część środowiska akademickiego dostrzegała w lym rozwiązaniu raczej prawne umocowanie zagrożenia dla poziomu merytorycznego badan i nauczania w szkołach wyższych.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>