Umowy między państwem a uniwersytetami we Francji

0

W artykule przedstawiono koncepcję kształtowania stosunków między państwem a uniwersytetami francuskimi, opierającą się na umowach dotyczących działalności badawczej, kształcenia i dokumentacji. Powstała ona we Francji jeszcze w połowie lat siedemdziesiątych, ale podstawy prawne zyskała w 1984 r. i obecnie rozwija się coraz intensywniej.

Autor prezentuje podstawowe założenia polityki kontraktowej określanej na podstawie instytucjonalnych projektów uczelni dotyczących planów jej działania. Przygotowanie takich projektów poprzedzone jest całościową oceną (audit) instytucji, jej możliwości, struktury i zakresu działania. Polityka kontraktowa nadaje nowy kształt relacjom między uczelnią i państwem, wpływa na sposób planowania zasobów i ich alokacji, na politykę kadrową oraz na zmianę pozycji uczelni w otoczeniu. Wymaga ona stworzenia odpowiednich form konsultacji, koordynacji, procedur negocjacyjnych oraz nadzoru nad realizacją kontraktu i jego ostatecznej oceny.

Pomysł zawierania umów między państwem a uniwersytetami, który narodził się w 1975 r. na Konferencji Rektorów Uniwersytetów, uzyskał status prawny w Ustawie o szkolnictwie wyższym z 26 stycznia 1984 r. Przepisy stanowią, iż „uniwersytety mogą zawierać umowy z państwem w zakresie działalności badawczej, edukacyjnej i dokumentacyjnej”. Pierwsze kontrakty dotyczące badań zawarto w 1983 r., a więc zanim jeszcze stworzono dla nich odpowiednie ramy prawne. Jednak rzeczywisty rozwój polityki opartej na umowach nastąpił dopiero od 1989 r., kiedy objęła ona wszystkie aspekty działalności szkolnictwa wyższego i instytucji badawczych.

Stopniowo, w ciągu ostatnich pięciu lat, niemal wszystkie instytucje szkolnictwa wyższego podpisały umowy z państwem. Wzorzec kontraktu znajduje się wciąż w stanie przeobrażeń. Istotnym zmianom i stałemu doskonaleniu podlegają zarówno metody, jak i treść polityki umownej. Jednakże główne cechy tej polityki, po doświadczeniach nabytych w wyniku podpisania ponad stu umów, zostały na tyle dobrze ugruntowane, że pozwala to scharakteryzować jej podstawowe cechy.

Tekst został wygłoszony na seminarium zorganizowanym w ramach EC/PHARE Funded Pilot Project on Regional Co-Operation in Higher Education (Warszawa, 14-16 czerwca 1994 r.) i opublikowany w: Seminar IV: Professional and Social Competence, OECD, Paris 1995.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>